Medisch specialistische revalidatie

Medisch specialistische revalidatie wordt aangeboden door revalidatiecentra, revalidatieafdelingen van ziekenhuizen en een aantal zelfstandige behandelcentra. Zij bieden intensieve revalidatie die plaatsvindt onder verantwoordelijkheid van een revalidatiearts, door een interdisciplinair behandelteam. In dat team kunnen allerlei disciplines vertegenwoordigd zijn. Vaak zijn dat fysiotherapie, ergotherapie, maatschappelijk werk en psychologie, maar het kan bijvoorbeeld ook gaan om logopedie, creatieve therapie of sport. In het ziekenhuis wordt vaak samengewerkt met andere medisch specialisten, zoals de neuroloog, orthopedisch chirurg of oncoloog. Revalidatietechnici zorgen zo nodig voor hulpmiddelen op maat; orthopedietechnici zorgen voor producten als prothesen en orthesen.

Medisch specialistische revalidatie richt zich op mensen die lichamelijk beperkt zijn door een ziekte, ongeval of aangeboren aandoening. Het kan bijvoorbeeld gaan om CVA, chronische pijn, amputatie, complexe verwondingen, spierziekte, dwarslaesie of ernstige klachten na kankerbehandeling. In de revalidatie is alles erop gericht om ondanks de vaak blijvende beperkingen weer zo zelfstandig mogelijk te functioneren. Daarbij zijn de doelen die patiënten zelf stellen leidend; het gaat om hún kwaliteit van leven.


Revalidatie Nederland

Revalidatie-instellingen hebben zich verenigd in branchevereniging Revalidatie Nederland. Twintig revalidatiecentra, veertien revalidatie-afdelingen van ziekenhuizen en vier zelfstandige behandelcentra zijn lid. Daarmee vertegenwoordigt Revalidatie Nederland vrijwel de hele Nederlandse medisch specialistische revalidatiesector. Revalidatie Nederland zet zich in voor goede medisch specialistische revalidatiezorg. De belangrijkste taken zijn belangenbehartiging, ontwikkeling van gemeenschappelijk beleid en dienstverlening aan de leden. Bij het uitvoeren van deze taken werkt de branchevereniging samen met partijen zoals de Nederlandse Vereniging van Revalidatieartsen (VRA), de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ) en Zorgverzekeraars Nederland. De leden van Revalidatie Nederland bepalen in de algemene ledenvergadering het beleid, dat wordt uitgewerkt door bestuurscommissies. Het bureau ondersteunt het bestuur en de commissies en voert het beleid uit.

Revalidatie Nederland vraagt van de leden meetbare kwaliteit. Aangesloten revalidatieinstellingen hebben daarom bijvoorbeeld allemaal een HKZ-certificaat of een vergelijkbaar kwaliteitscertificaat. Ook hebben ze een veiligheidsmanagementsysteem. Veel aandacht is er voor het meten en zichtbaar maken van prestaties. De patiënttevredenheid is daarbij een belangrijke factor: revalidanten geven revalidatie-instellingen al jaren een ruime 8 als rapportcijfer. Op het Kwaliteitsvenster Revalidatie laten de instellingen zien hoe ze scoren op tien belangrijke punten, zoals wachttijden, kans op doorligwonden of terugkeer naar huis na de behandeling. Bovendien werkt de revalidatiesector aan een Landelijke Databank Uitkomstmaten Revalidatie. Hierin worden behandelresultaten verzameld, waardoor kwaliteit inzichtelijk wordt. Revalidatieinstellingen kunnen de resultaten gebruiken om de kwaliteit verder te verbeteren.

Goede revalidatie vraagt om kennisuitwisseling, en om dat te bevorderen heeft de brancheorganisatie onder meer Revalidatie Kennisnet opgezet. Bijna 4.000 professionals zijn actief op dit digitale kennisnetwerk, onder meer in 180 specialistische groepen. Veel aandacht van Revalidatie Nederland gaat ook naar wetenschappelijk onderzoek en innovatie. Zo werd een Revalidatie EPD ontwikkeld en - in samenwerking met ZonMw - het Innovatieprogramma Revalidatie gerealiseerd. Want om mensen zo goed en efficiënt mogelijk te kunnen helpen, wil de revalidatiesector zich blijven ontwikkelen. Daarnaast heeft de sector zich in 2017 naar aanleiding van het vijftigjarig bestaan samen met patiënten en stakeholders verdiept in de toekomst. Dit heeft drie toekomstscenario’s voor de revalidatiesector opgeleverd (zie pagina 30). Door op deze manier na te denken over de toekomst kan de revalidatiesector patiënten ook in de toekomst goede zorg bieden.

 

Wat cijfers

Bij instellingen voor medisch specialistische revalidatie melden zich jaarlijks ruim 121.000 patiënten: bijna 23.000 kinderen en ruim 98.000 volwassenen. Bij bijna 40 procent blijft de zorg beperkt tot een of meer consulten door de revalidatiearts. Van de mensen die in behandeling komen, wordt 94 procent poliklinisch behandeld en 6 procent klinisch. In de revalidatiesector werken bijna 9.000 mensen, onder wie ongeveer 450 revalidatieartsen. Er wordt jaarlijks circa 500 miljoen euro uitgegeven aan medisch specialistische revalidatie.