Wat complexe-handenteam van de Hoogstraat Revalidatie in Utrecht
Waarom multidisciplinaire behandeling van complexe arm-handproblematiek
Wie revalidatiearts, fysiotherapeut, ergotherapeut, maatschappelijk werker, psycholoog, adaptatietechnicus, orthopedisch instrumentmaker, en zo nodig sport-of bewegingstherapeut en activiteitentherapeut
Gesprek met revalidatiearts Michael Brouwers

 

Bij revalidatie-instellingen is veel expertise aanwezig. Soms zetten ze deze expertise óók in voor mensen die niet in een regulier revalidatietraject zitten, en soms zetten ze in reguliere revalidatietrajecten expertise in die niet gangbaar is. Dit keer een voorbeeld van beide, dus bijzondere expertise die ook wordt ingezet in korte adviestrajecten.

Hoe komen mensen bij het handenteam terecht?

‘De Hoogstraat is van oudsher gespecialiseerd in armamputaties, aanlegstoornissen van de armen en plexus-brachialisletsels, waarbij zenuwen van de ruggenmerg beschadigd zijn, met verlamming van de schouder en arm tot gevolg. Voor deze aandoeningen bedienen we een groot werkgebied. Complexe handproblematiek is later aan onze expertise toegevoegd. In de ons omringende ziekenhuizen specialiseren plastisch chirurgen zich in toenemende mate hierin, en daarbij zoeken ze onder meer samenwerking met de revalidatiegeneeskunde. Maar ook via andere specialismen, zoals traumatologie, komen handletsels bij ons terecht. Doorgaans gaat het om complexe letsels, en in ieder geval om letsels die een multidisciplinaire en specialistische aanpak vragen.’

Wanneer wordt het team geconsulteerd?

‘Denk bijvoorbeeld aan letsels van de hand met een combinatie van ernstig weke-delenletsel, fracturen en problemen met zenuwen en gewrichten. Dan komen mensen in een poliklinisch revalidatietraject. De teamleden, ieder vanuit hun eigen deskundigheid, observeren en onderzoeken na de intake door de revalidatiearts. Vervolgens stippelen we een behandeltraject uit. Zo was er iemand die met beide handen in een industriewals kwam, een ernstig letsel, waarbij we samen met de plastisch chirurg een stappenplan maakten. Tussen de operaties door kwam deze meneer intensief naar De Hoogstraat om mobiliteit en spierkracht te oefenen, wondgenezing te begeleiden, spalktherapie in te zetten, te ondersteunen bij de verwerking en bij de werkhervatting. Maar ook bij eenvoudiger letsels waarbij sociale of psychische problematiek speelt, of problemen bij werkhervatting, zetten wij onze deskundigheid in.’

Wanneer wordt het team geconsulteerd?

‘Denk bijvoorbeeld aan letsels van de hand met een combinatie van ernstig weke-delenletsel, fracturen en problemen met zenuwen en gewrichten. Dan komen mensen in een poliklinisch revalidatietraject. De teamleden, ieder vanuit hun eigen deskundigheid, observeren en onderzoeken na de intake door de revalidatiearts. Vervolgens stippelen we een behandeltraject uit. Zo was er iemand die met beide handen in een industriewals kwam, een ernstig letsel, waarbij we samen met de plastisch chirurg een stappenplan maakten.

Tussen de operaties door kwam deze meneer intensief naar De Hoogstraat om mobiliteit en spierkracht te oefenen, wondgenezing te begeleiden, spalktherapie in te zetten, te ondersteunen bij de verwerking en bij de werkhervatting. Maar ook bij eenvoudiger letsels waarbij sociale of psychische problematiek speelt, of problemen bij werkhervatting, zetten wij onze deskundigheid in.’

Wat is de meerwaarde van het handenteam?

‘Omdat we veel ervaring hebben zijn we zeer gespecialiseerd. Daarbij is het zo dat de samenwerking in het team leidt tot de best mogelijke uitkomst. Je kent elkaars werkwijze precies, je overlegt en vult aan. We hebben disciplines die elders niet beschikbaar zijn, en daardoor zijn er meer mogelijkheden om vaardigheden gericht te oefenen en complexe vragen te beantwoorden. Maar onze multidisciplinaire behandeling moet wél een meerwaarde hebben. We stellen ons de vraag in welke setting het optimale resultaat wordt bereikt en zijn heel selectief in wat ons handenteam wel of niet doet. Als het enigszins kan, wordt de revalidant zo dicht mogelijk bij huis behandeld, in de eerste lijn.

Dan vervullen wij een adviserende rol en hebben ook overleg met collega-handfysiotherapeuten en -ergotherapeuten, vaak over de factoren die het meest het handprobleem bepalen. Ook adviseren we over mogelijkheden van orthopedietechniek en adaptatietechniek die wij in huis hebben.’

Wat maakt het werk mooi?

‘Je begint samen met de revalidant en het team aan iets waarvan je niet altijd weet wat eruit komt. Handen zijn ongelooflijk complex en belangrijk. Als daar iets mee gebeurt, is dat vaak zeer ingrijpend in iemands leven. Het gezamenlijke pad om het leven te verbeteren vind ik heel interessant. Soms is er een ingewikkeld probleem met één heel praktische oplossing; dan is een korte interventie voldoende. Laatst was er bijvoorbeeld een jongeman die een deel van zijn hand miste. Zijn hobby was het besturen van radiografische vliegtuigjes. De adaptatietechnicus ontwikkelde een individueel middel alleen voor die activiteit, waarmee die jongeman zijn hobby weer kon uitoefenen. Dat zijn mooie resultaten.’